جستجوی مطالب

دسته بندی

آداب-و-رسوم-شب-یلدا
0 0

آداب و رسوم شب یلدا

نویسنده : سجاد فیاض دل یکشنبه ۱۷ آذر ۱۳۹۸

از کودکی در کتاب های درسی به ما یاد داده اند که ایرانیان آخرین شب پاییز را جشن می گیرند و این روز را یلدا می نامند که تاریک ترین و دراز ترین شب سال است.

در تمامی شهر ها و استان های ایران شب یلدا را جشن می گیرند ولی آداب و رسوم بر گزاری مراسم یلدا در استان های مختلف متفاوت است.در ادامه مقاله به آداب و رسوم شب یلدا در برخی  از استان های ایران می پردازیم .

آذربایجان شرقی

مردمان آذری از جمله افرادی هستند که برای شب یلدا آداب و رسوم ویژه ای دارند. در زبان ترکی به یلدا چییله می گویند و یکی از رسوم مردمان ساکن آذربایجان خوردن هندوانه مخصوص چله است که به آن چییله قارپیزی می گویند پیران این منطقه معتقدند که خوردن هندوانه شب یلدا باعث می شود که سردی و سرمای زمستان برای آنان قابل تحمل تر باشد.

در برخی از مناطق استان آذربایجان شرقی رسومی دارند که اقوام برای افرادی که تازه ازدواج کرده اند خوانچه می فرستند. زنان فامیل خوانچه را هنگام غروب به منزل داماد می آورند و عروس می برند. محتوای خوانچه می تواند هر هدیه ای  می تواند باشد از جمله هدایای ثابت شیرینی انار و هندوانه آیینه و پارچه می باشد.

خراسان رضوی

در ادبیات استان خراسان رضوی واژه شب یلدا برای این شب به کار برده نشده بلکه آنان هم همانند مردان آذربایجان شرقی چله یا چله نشینی می گویند.در استان خراسان رضوی نیز همانند بیشتر نقاط ایران اداب دید و بازدید در چله نشینی برگزار می شود و کوچک تر های فامیل به خانه بزرگ فامیل می روند تا این شب را با آنان سپری کنند.

واژه چله از کجا امده است ؟

 در ایام قدیم هر میهمانی برای شب نشینی چراغی را به همراه خود به مجلس می برد به دلیل فراوانی چراغ ها از واژه چهل چراغ یا شب چراغ استفاده شده است.و عبارت چله که در برخی مناطق ایران به جای یلدا نام برده می شود هم از همین چهل چراغ و شب چراغ می آید.

یکی از متفاوت ترین رسوم شب یلدا که در مشهد  برگزار می شود مراسم کف زنی است کف یه نوع شیرینی و نوشیدنی است که مشهدی ها در شب چله درست می کنند. از مراسمات جالب شب یلدا در خراسان رضوی می توان به پرتاب پوست هندوانه به پشت بام همسایه ها اشاره کرد اگر شما هم به این فکر هستید که چرا این کار را انجام می دهند نگران نباشید دلیل خیر خواهانه ای پشت این رسوم وجود دارد آنان این کار را انجام می دهند که اگر همسایه شان قدرت خرید این میوه را ندارد حداقل پوست آنان را بتراشد و بخورد.

اصفهان

برخی از مناطق قدیمی ایران ازجمله قدیمی های اصفهان بر این باورند که زمستان به دو بخش چله و چله کوچیکه تقسیم می شود به طوری که چله اول از از اول ماه دی تا بهمن است اما چله کوچیکه از 10 بهمن تا 30 بهمن ادامه دارد . در گذشته همان طور که برای اشیا جنسیت قائل بودند  برای ایام خاص نیز جنسیتی نسبت می دادند و از آن زمان به چله اول جنسیت مونث و چله کوچیکه جنسیت مذکر می گویند.

هندوانه سفره ی شب چله در اصفحان مفهوم متفاوتی نسبت به بقیه مناطق دارد آنان بر این باورند که هندوانه در سفره نمادی از خورشید و قدرت درون است و آن را سر سفره می زارند.

کرمانشاه

کرمانشاهی های طبق آیین کهن شب یلدا این شب را بیدار می مانند و با قصه گفتن، فال گرفتن، میوه و آجیل خوردن به شادی و پایکوبی می پردازند.میوه هایی که در این شب می خورند بیشتر کروی شکل و نمادی از خورشید می باشد از جمله از آن ها هندوانه، انار، سیب و لیمو شیرین

ثبت نظر

نظرات ( 0 )